Năm 2026 ghi nhận nhiều đạo luật mới chính thức có hiệu lực, có tác động trực tiếp và rộng rãi đến các doanh nghiệp trên nhiều lĩnh vực. Nhằm cung cấp cho doanh nghiệp và người lao động cái nhìn tổng thể về các luật mới sẽ ảnh hưởng đến doanh nghiệp và người lao động, Văn phòng Luật sư VNG Việt Nam xin gửi tới các Quý đơn vị thông tin tổng hợp, cập nhật các Luật mới có hiệu lực trong năm 2026 và các văn bản hướng dẫn thi hành dưới đây.
I. Nhóm các Luật mới có hiệu lực từ ngày 01/01/2026
1. Luật Việc làm số 74/2025/QH15 ngày 16/06/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Trực tiếp.
- Trọng tâm cần chú ý: Luật Việc làm quy định trực tiếp về các chính sách hỗ trợ tạo việc làm, đăng ký lao động, và quản lý thị trường lao động. Doanh nghiệp cần bám sát các điều khoản đổi mới liên quan đến bảo hiểm thất nghiệp, các gói hỗ trợ tuyển dụng, đào tạo kỹ năng nghề cho lao động để tối ưu quyền lợi cho cả người lao động và doanh nghiệp.
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết
- Nghị định số 374/2025/NĐ-CP ngày 31/12/2025 quy định chi tiết một số điều của Luật Việc làm về bảo hiểm thất nghiệp;
- Nghị định số 337/2025/NĐ-CP ngày 24/12/2025 của Chính phủ quy định về Hợp đồng lao động điện tử;
- Nghị định số 318/2025/NĐ-CP ngày 12/12/2025 quy định chi tiết một số điều của Luật Việc làm về đăng ký lao động và hệ thống thông tin thị trường lao động;
- Nghị định số 138/2026/NĐ-CP 07/04/2026 quy định chi tiết một số điều của Luật Việc làm về phát triển kỹ năng nghề.
2. Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt số 66/2025/QH15 ngày 14/06/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Trực tiếp (đối với doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh hàng hóa/dịch vụ thuộc diện chịu thuế).
- Trọng tâm cần chú ý: Doanh nghiệp cần bám sát các điều khoản mới liên quan đến việc mở rộng danh mục hàng hóa chịu thuế (như nước giải khát có hàm lượng đường trên 5g/100ml), lộ trình tăng thuế suất và áp dụng mức thuế tuyệt đối đối với một số mặt hàng (rượu, bia, thuốc lá), cùng các cơ chế hoàn thuế nguyên liệu đầu vào v.v. Trên cơ sở đó để chủ động trong việc định giá sản phẩm, lên kế hoạch tài chính và tối ưu chi phí sản xuất kinh doanh.
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết
- Nghị định số 360/2025/NĐ-CP ngày 31/12/2025 quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt;
- Thông tư số 158/2025/TT-BTC ngày 31/12/2025 quy định chi tiết một số điều của Nghị định số 360/2025/NĐ-CP ngày 31/12/2025 của chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt.
3. Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Thuế GTGT số 149/2025/QH15 ngày 11/12/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Gián tiếp.
- Trọng tâm cần chú ý: Luật điều chỉnh quy định về nâng mức doanh thu chịu thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân sản xuất, kinh doanh lên mức doanh thu năm từ 500 triệu đồng trở xuống (quy định trước đây là từ 200 triệu đồng trở xuống). Tuy nhiên ngày 24/04/2026 Quốc hội đã ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của luật thuế thu nhập cá nhân, luật thuế giá trị gia tăng, luật thuế thu nhập doanh nghiệp và luật thuế tiêu thụ đặc biệt số 09/2026/QH16 quy định doanh thu sẽ căn cứ các chỉ số kinh tế vĩ mô, khả năng cân đối ngân sách, Chính phủ sẽ quy định mức doanh thu năm phù hợp với bối cảnh kinh tế – xã hội trong từng thời kỳ. Doanh nghiệp cần nắm được mức doanh thu thay đổi này để xác định về nghĩa vụ thuế GTGT khi mua hàng hóa hoặc sử dụng dịch vụ thuộc nhóm đối tượng này.
4. Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15 ngày 26/6/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Trực tiếp
- Trọng tâm cần chú ý: Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân đã dành một điều khoản riêng quy định về việc người sử dụng lao động có trách nhiệm, nghĩa vụ bảo vệ dữ liệu cá nhân trong tuyển dụng, quản lý, sử dụng người lao động.
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết
- Nghị định số 356/2025/NĐ-CP ngày 31/12/2025 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân.
5. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa số 78/2025/QH15 ngày 18/06/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Luật tác động trực tiếp đến doanh nghiệp liên quan đến nghĩa vụ kiểm soát chất lượng, truy xuất nguồn gốc hàng hóa và chế tài xử phạt áp đặt lên chuỗi cung ứng.
- Trọng tâm cần chú ý: Doanh nghiệp cần bám sát các quy định mới liên quan đến việc siết chặt quản lý chất lượng hàng hóa lưu thông trên các nền tảng thương mại điện tử, cơ chế truy xuất nguồn gốc sản phẩm và nghĩa vụ thu hồi hàng hóa không đảm bảo tiêu chuẩn an toàn. Trên cơ sở đó, doanh nghiệp chủ động rà soát lại toàn bộ quy trình sản xuất, hồ sơ công bố chất lượng và các cam kết bảo hành, đảm bảo quyền lợi khách hàng cũng như giảm thiểu rủi ro pháp lý và chi phí phát sinh từ việc thu hồi hoặc xử lý vi phạm chất lượng.
- Trọng tâm cần chú ý:
- Doanh nghiệp cần bám sát các quy định mới liên quan đến việc siết chặt quản lý chất lượng hàng hóa lưu thông trên các nền tảng thương mại điện tử, cơ chế truy xuất nguồn gốc sản phẩm và nghĩa vụ thu hồi hàng hóa không đảm bảo tiêu chuẩn an toàn. Trên cơ sở đó, doanh nghiệp chủ động rà soát lại toàn bộ quy trình sản xuất, hồ sơ công bố chất lượng và các cam kết bảo hành, đảm bảo quyền lợi khách hàng cũng như giảm thiểu rủi ro pháp lý và chi phí phát sinh từ việc thu hồi hoặc xử lý vi phạm chất lượng.
- Đối với ngành kinh doanh F&B cần lưu ý đặc biệt các quy định về kiểm soát chất lượng và công bố hợp chuẩn/hợp quy. Khi vận hành chuỗi cửa hàng, doanh nghiệp cần phải thiết lập hệ thống rà soát chặt chẽ toàn bộ nguyên liệu đầu vào, bao bì, dụng cụ ăn uống v.v. nhằm bảo đảm phù hợp với các tiêu chuẩn, quy chuẩn chất lượng bắt buộc trước khi đưa vào chế biến hoặc phục vụ khách hàng.
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết
- Nghị định số 37/2026/NĐ-CP ngày 23/01/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa.
6. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật số 70/2025/QH15 ngày 14/6/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Tác động trực tiếp đối với các doanh nghiệp hoạt động sản xuất kinh doanh trên nhiều lĩnh vực.
- Trọng tâm cần chú ý:
- Luật quy định rõ các nguyên tắc xây dựng quy chuẩn kỹ thuật như: Mỗi sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, quá trình, môi trường hoặc đối tượng khác trong hoạt động kinh tế – xã hội chỉ được điều chỉnh bởi một quy chuẩn kỹ thuật quốc gia thống nhất trên phạm vi toàn quốc; Quy chuẩn kỹ thuật địa phương không quy định các yêu cầu khác cho cùng đối tượng đã được quy định tại quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (trừ trường hợp pháp luật có quy định khác).
- Các quy định về kiểm soát quy chuẩn kỹ thuật về an toàn thực phẩm và vật liệu bao bì có tác động cốt lõi đến doanh nghiệp kinh doanh F&B. Việc thay đổi từ “chứng nhận” sang quy định “đánh giá sự phù hợp” buộc doanh nghiệp phải siết chặt quy trình tự công bố hoặc chứng nhận hợp chuẩn đối với nguyên liệu đầu vào, dụng cụ chế biến, bao bì chứa đựng v.v. Quy chuẩn kỹ thuật (mức giới hạn đặc tính kỹ thuật, yêu cầu quản lý bắt buộc) sẽ là thước đo khi cơ quan chức năng tiến hành hậu kiểm chất lượng thực phầm, đồ uống và dịch vụ liên quan của chuỗi.
7. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quảng cáo số 75/2025/QH15 ngày 16/06/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Trực tiếp, tập trung vào việc siết chặt tính pháp lý của hoạt động truyền thông và loại bỏ rào cản chồng chéo giữa Luật Thương mại và Luật Quảng cáo.
- Trọng tâm cần chú ý: Luật tập trung hoàn thiện khung pháp lý về hoạt động quảng cáo trên môi trường mạng, dịch vụ xuyên biên giới và quy định rõ hơn về quyền, trách nhiệm của các chủ thể tham gia quảng cáo. Đặc biệt, Luật này bãi bỏ hoàn toàn Mục 2 Chương IV của Luật Thương mại và quy định đồng nhất mọi hoạt động quảng cáo thương mại phải thực hiện theo Luật Quảng cáo giúp cho các doanh nghiệp thuận lợi hơn trong việc áp dụng một khung pháp lý duy nhất, loại bỏ sự lúng túng khi thực hiện các chương trình xúc tiến thương mại kết hợp quảng cáo. Ngoài ra, doanh nghiệp lưu ý các quy định mới về điều kiện cấp phép, quy tắc thẩm định nội dung đối với hàng hóa, dịch vụ đặc thù và các ràng buộc pháp lý đối với người chuyển tải quảng cáo nhằm kịp thời rà soát hợp đồng đối tác, điều chỉnh chiến lược truyền thông và đảm bảo tính trung thực, hợp chuẩn trong mọi chiến dịch tiếp thị. Doanh nghiệp chuỗi F&B cần đối chiếu các quy định mới để kiểm soát chặt chẽ nội dung, hình ảnh thương hiệu và các chương trình ưu đãi, giới thiệu món ăn/dịch vụ trên mọi phương tiện như biển hiệu, menu, standy hay các chiến dịch trên mạng xã hội.
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết
- Nghị định số 342/2025/NĐ-CP ngày 26/12/2025 quy định chi tiết một số điều của Luật Quảng cáo;
- Thông tư số 12/2026/TT-BVHTTDL ngày 22/05/2026 quy định chi tiết một số điều của Luật Quảng cáo và Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Quảng cáo.
8. Luật Hóa chất số 69/2025/QH15 ngày 14/06/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Trực tiếp (đối với doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh, xuất nhập khẩu hóa chất).
- Trọng tâm cần chú ý: Luật Hóa chất 2025 chuyển đổi mạnh mẽ sang mô hình quản lý vòng đời hóa chất qua dữ liệu số. Thay vì quản lý thủ công, cơ quan nhà nước sẽ giám sát chặt chẽ hóa chất từ lúc sản xuất/nhập khẩu đến khi tiêu thụ thông qua Cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý 3 thay đổi lớn:
- Siết chặt an toàn: Yêu cầu khắt khe về khoảng cách an toàn, kế hoạch ứng phó sự cố và công bố hóa chất nguy hiểm trong sản phẩm;
- Ưu đãi trọng điểm: Các dự án công nghiệp hóa chất đạt chuẩn xanh, bền vững sẽ được hưởng cơ chế ưu đãi đặc biệt;
- Chuyển đổi số: Cắt giảm thủ tục giấy tờ bằng cách thực hiện các nghĩa vụ báo cáo, kiểm soát mua bán trên hệ thống điện tử.
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết
- Nghị định số 26/2026/NĐ-CP ngày 17/01/2026 quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của luật hóa chất về quản lý hoạt động hóa chất và hóa chất nguy hiểm trong sản phẩm, hàng hóa.
II. Nhóm các Luật mới có hiệu lực từ ngày 01/07/2026
1. Luật Thuế Thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 ngày 10/12/2025
- Ảnh hưởng: Trực tiếp đến người lao động và gián tiếp đến doanh nghiệp.
- Trọng tâm cần chú ý: Điều chỉnh biểu thuế lũy tiến từng phần (từ 07 mức xuống còn 05 mức), nâng mức các khoản giảm trừ gia cảnh và chuẩn hóa quy định về thu nhập chịu thuế. Doanh nghiệp cần lưu ý các quy định thay đổi như điều chỉnh phương pháp tính thuế đối với các khoản thu nhập từ tiền lương, tiền công, siết chặt trách nhiệm khấu trừ, kê khai và quyết toán thuế thay cho người lao động. Điều này đòi hỏi bộ phận nhân sự và kế toán phải rà soát lại cơ cấu thu nhập, cập nhật phần mềm tính lương để đảm bảo tuân thủ đúng quy định, tránh sai sót trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân đối với người lao động. Lưu ý hiệu lực thi hành của Luật này từ ngày 01/07/2026, tuy nhiên riêng các quy định liên quan đến thu nhập từ kinh doanh, tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú sẽ áp dụng ngay từ kỳ tính thuế năm 2026 (từ 01/01/2026).
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết: Nghị định số 253/2026/NĐ-CP ngày30/6/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật thuế thu nhập cá nhân.
- Một số điểm mới cụ thể đáng chú ý:
- Nâng mức miễn thuế tiền ăn giữa ca, ăn trưa chi cho người lao động: Từ 730.000 đồng lên 1.200.000 đồng/người/tháng.
- Giảm trừ chi phí y tế và giáo dục cho người nộp thuế và người phụ thuộc của người nộp thuế: Chi phí y tế: Tối đa 23 triệu đồng/năm (áp dụng cho khám, chữa bệnh tại các cơ sở hợp pháp trong nước); Chi phí giáo dục – đào tạo: Tối đa 24 triệu đồng/năm (Học phí các cấp từ mầm non đến đại học và đào tạo kỹ năng chuyên môn tại các cơ sở giáo dục trong nước).
- Điều kiện chứng từ bắt buộc: Phải có hóa đơn, chứng từ hợp pháp. Riêng chi phí y tế bắt buộc phải kèm theo bảng kê chi phí khám, chữa bệnh của cơ sở y tế.
- Nguyên tắc áp dụng: Chi phí năm nào tính giảm trừ năm đó, không chuyển phần hạn mức chưa dùng hết sang năm sau. Chỉ áp dụng cho khoản chi do cá nhân thực tế tự chi trả.
2. Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 ngày 10/12/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Trực tiếp.
- Trọng tâm cần chú ý: Luật Quản lý thuế 2025 đẩy mạnh số hóa với cơ chế hoàn, miễn, giảm thuế tự động dựa trên phân loại rủi ro. Luật làm rõ nghĩa vụ thuế của tổ chức/cá nhân nước ngoài trên nền tảng số; quy định chủ sàn thương mại điện tử phải khấu trừ và nộp thuế thay cho hộ kinh doanh; đồng thời chuyển từ mô hình “thuế khoán” sang “tự kê khai, tự tính thuế” đối với hộ cá nhân. Doanh nghiệp cần cập nhật hệ thống dữ liệu để đáp ứng yêu cầu quản lý mới và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về bảo mật thông tin và cung cấp tài liệu phục vụ thanh, kiểm tra.
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết
- Nghị định số 252/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật quản lý thuế.
- Thông tư số 89/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026 của Bộ Tài chính quy định chi tiết một điều của Luật Quản lý thuế và Nghị định số 252/2026/NĐ-CP.
3. Luật Xây dựng số 135/2025/QH15 ngày 10/12/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Trực tiếp.
- Trọng tâm cần chú ý: Luật Xây dựng tạo bước chuyển quan trọng trong việc cắt giảm thủ tục hành chính thông qua việc mở rộng đối tượng miễn giấy phép xây dựng cho các dự án đầu tư công, công trình theo tuyến và công trình nhà ở riêng lẻ có quy mô dưới 07 tầng, diện tích sàn dưới 500 m2 nằm ngoài khu quy hoạch. Ngoài ra, Luật quy định bắt buộc thẩm tra thiết kế đối với các công trình thuộc diện thẩm định phòng cháy chữa cháy; phân cấp quản lý trật tự xây dựng cho chính quyền địa phương và luật hóa các sự kiện bất khả kháng và hoàn cảnh thay đổi cơ bản làm cơ sở để doanh nghiệp chủ động điều chỉnh hợp đồng, dự án.
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết
- Nghị định số 193/2026/NĐ-CP ngày 01/06/2026 quy định về quyết toán vốn đầu tư dự án;
- Nghị định số 206/2026/NĐ-CP ngày 15/06/2026 quy định chi tiết về quản lý chi phí đầu tư xây dựng;
- Nghị định số 207/2026/NĐ-CP ngày 15/06/2026 quy định chi tiết một số điều của Luật Xây dựng về quản lý chất lượng, thi công xây dựng và bảo trì công trình xây dựng;
- Nghị định số 209/2026/NĐ-CP ngày 15/06/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Xây dựng về quản lý vật liệu xây dựng;
- Nghị định số 210/2026/NĐ-CP ngày 15/6/2026 quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Xây dựng về hợp đồng xây dựng;
- Nghị định số 212/2026/NĐ-CP ngày 17/6/2026 quy định về điều kiện năng lực hoạt động xây dựng, hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu quốc gia về hoạt động xây dựng;
- Nghị định số 217/2026/NĐ-CP ngày 19/06/2026 quy định chi tiết một số điều của luật xây dựng về quản lý hoạt động xây dựng.
4. Luật Chuyển đổi số số 148/2025/QH15
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Trực tiếp đến doanh nghiệp, đặc biệt một số ngành nghề như kinh doanh bất động sản, xuất nhập khẩu.
- Trọng tâm cần chú ý:
- Doanh nghiệp kinh doanh bất động sản chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi quy định đồng bộ hóa dữ liệu với hệ thống quản lý nhà nước và bảo mật thông tin khách hàng: Doanh nghiệp bắt buộc phải số hóa thông tin dự án, sơ đồ sàn, và lịch sử giao dịch để tích hợp trực tiếp với cơ sở dữ liệu đất đai và nhà ở quốc gia. Hoạt động môi giới, ký kết hợp đồng mua bán, hoặc cho thuê văn phòng dài hạn phải chuyển dịch sang môi trường số. Với tập khách hàng có dòng tiền lớn, hệ thống lưu trữ của công ty phải có năng lực chống truy cập trái phép. Mọi hành vi cản trở hệ thống số hoặc mua bán dữ liệu khách hàng trái phép sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định.
- Đối với các doanh nghiệp xuất nhập khẩu, logistics, Luật tác động trực tiếp đến tốc độ vận hành và thủ tục hành chính xuyên biên giới: Doanh nghiệp được hưởng lợi trực tiếp khi thực hiện thông quan, xin giấy phép xuất nhập khẩu, kiểm tra chuyên ngành hoàn toàn trên môi trường số (từ nộp hồ sơ, xử lý, đến trả kết quả qua mạng). Điều này giúp cắt giảm tối đa chi phí và thời gian chờ đợi.
- Với nhóm doanh nghiệp kinh doanh chuỗi F&B, khách sạn lưu trú: Luật yêu cầu tính minh bạch cao về dữ liệu dòng tiền, các hệ thống POS, quản lý kho, xuất hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền phải được kết nối thời gian thực với cơ quan thuế để tránh rủi ro thao túng, trục lợi; Các chương trình thẻ thành viên, ứng dụng đặt món tích điểm có thu thập lượng lớn dữ liệu cá nhân (số điện thoại, thói quen ăn uống, vị trí v.v), doanh nghiệp cần lưu ý phân loại dữ liệu và bảo mật tuyệt đối, không được chia sẻ/bán dữ liệu khách hàng cho bên thứ ba khi chưa được phép.
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết
- Nghị định số 224/2026/NĐ-CP ngày 24/6/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Chuyển đổi số.
5. Luật Dân số số 113/2025/QH15 ngày 10/12/2025
- Ảnh hưởng đến doanh nghiệp: Gián tiếp thông qua quản lý nhân sự.
- Trọng tâm cần chú ý: Luật Dân số 2025 chế độ nghỉ thai sản khi sinh con thứ hai đối với lao động nữ là 07 tháng (tăng 01 tháng so với trước đây). Đối với lao động nam: Khi vợ sinh con thứ hai chồng được nghỉ 10 ngày làm việc (so với luật cũ là 5 – 14 ngày tùy trường hợp). Doanh nghiệp cần cập nhật ngay nội quy lao động, quy chế phúc lợi và các văn bản liên quan đến chế độ nghỉ phép, thai sản.
- Văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết
- Nghị định số 168/2026/NĐ-CP ngày 15/05/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Dân số.
VPLS VNG Việt Nam sẽ tiếp tục theo dõi và cập nhật các văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết các Luật trên khi được ban hành trong thời gian tới.
Trân trọng!
Văn phòng Luật sư VNG Việt Nam
Other Articles
Next
Previous
